Nieuwe Wildernis

Reactie op Tialda Haartsen in tijdschrift Noorderbreedte

Dolf van der Weij

In een column in het tijdschrift Noorderbreedte meldt Tialda Haartsen dat zij geen Ayla gevoel heeft  bij de heilige bossen van de Vereniging Nieuwe Wildernis. Met het Ayla gevoel bedoelt ze het één voelen met de omgeving zoals de oertijd bewoonster Ayla dat had in het boek ‘De stam van de holenbeer’. Dat vraagt om een reactie.

Gelukkig verklaart zij zich nader doordat zij “natuurconsument is, maar ook bossenhater”. Omdat er geen mensen meer mogen komen in de plekken natuur die teruggegeven worden aan de natuur concludeert ze dat er daarmee alleen virtuele natuur overblijft waarover in een weblog gepraat kan worden. En daar zit nou precies het probleem waar de vereniging iets aan wil doen. Alle natuur in Nederland is reeds door de mens geconsumeerd, gebruikt voor eigen nut en recreatie. Tot we nu de grenzen zien die we dankzij de klimaatcrisis kunnen waarnemen. De egocentrische en antropocentrische houding ten opzichte van de natuur geeft een enorme terugval voor mens en aarde. Verlies van soorten. Einde van energie- en  levensbronnen. Angst voor een enorme natuurcatastrofe.

Maar gelukkig vindt Tialda Haartsen dat het terugbrengen van diersoorten die er eertijds waren en het bevorderen van een twijfelachtige maak-natuur, zoals al onze natuur in Nederland, slechts natuur oplevert volgens een menselijk ideaalbeeld.

Onze vereniging wil ook niet dat er uitsluitend wildernisnatuur komt in Nederland. Integendeel, er zal ook meer maaknatuur, bossen rondom steden moeten komen, waar we kunnen uitwaaien. En andere bossen, die we kunnen beleven, waar het veel stiller is. Kennelijk het soort natuur waar Tialda Haartsen kan consumeren. Zouden alle Nederlanders hier willen consumeren, zou er dan nog natuur zijn?

Zou een ander soort van natuurconsumptie ons niet veel verder brengen? Het zou het besef kunnen zijn dat de natuur op zich zoveel waarde heeft dat we kunnen leven met de gedachte dat op een paar plekken in Nederland de natuur zich geheel ongestoord ontwikkelt. Dat is geen virtuele natuur maar echte natuur, die voor ons een gevoel van dankbaarheid en respect mogelijk maakt. Dan kunnen we langzaam ervaren dat we weer kunnen leren deelnemen aan de natuur met al onze technologische kennis, willen we overleven. Die plekken bos inspireren ons zonder dat we er hoeven te zijn, want daar hebben we andere bossen voor.

Het Ayla gevoel verandert dan in gevoel van respect en dankbaarheid voor de intrinsieke waarde van de natuur, de waarde van de natuur in zichzelf.

Dolf van der Weij